شنبه، 1 مهر 1396 | 2 محرم 1439
فهرست
Skip Navigation Links
جست‌وجوی سریع

مصوبات شوراي عالي حوزه‌هاي علميه - مصوبات سال 1390 شمسي


مصوبه 794 - برنامه آموزشي سطح يك (ويژه ورودي‌هاي سيكل)


جلسه 224 شوراي عالي حوزه‌هاي علميه، مورخ 1390/7/29

ماده 1. عنوان:
عنوان برنامه، برنامه آموزشي سطح يك ويژه ورودي‌هاي سيكل مي‌باشد.

ماده 2. تعريف:
سطح يك اولين مقطع تحصيلات حوزوي است كه در آن طلاب، علوم اسلامي را در حد مرحله آشنائي و شناخت فرا گرفته، مهارت بكارگيري آن را در مقطع مربوطه يافته و صلاحيت‌هاي اخلاقي لازم را كسب مي‌كنند.
تبصره: مراحل آموزشي مورد نظر در اين مصوبه به شرح پيوست مي‌باشد.

ماده 3. اهداف كلي اين دوره عبارت است از:
1. ارتقاء سطح معرفت و ايمان اسلامي
2. تخلق و تأدب به اخلاق و آداب اسلامي و آداب فردي و اجتماعي
3. آشنايي با هويت حوزه و روحانيت، اخلاق، آداب ذي‌طلبگي، تخلق و تأدب به آن
4. آموزش علوم اسلامي شامل:
ـ تسلط و مهارت بكارگيري صرف و نحو
ـ شناخت و مهارت بكارگيري تجويد قرآن، بلاغت (معاني، بيان و بديع)، فقه اللغه، منطق و اصول فقه
ـ شناخت معارف و عقائد، اخلاق اسلامي، فقه و تاريخ اسلام
ـ آشنايي با تفسير قرآن، علوم قرآن، علوم حديث (درايه، تاريخ حديث، فقه الحديث و رجال) و فلسفه اسلامي.
5. ايجاد زمينه و روحيه اعتماد به نفس، تحقيق، خلاقيت، تعقل و آزاد انديشي مطابق با معيارها و ارزش‌هاي ديني
6. توان بكارگيري علوم مقدماتي (ادبيات، منطق و اصول فقه) در مطالعات و آموزش‌هاي حوزوي
7. ايجاد مهارت‌هاي اساسي پژوهش، تدريس و تبليغ.


ماده 4. سياست‌هاي كلي اين دوره عبارت است از:
1. مراعات سلامت جسمي و نشاط و شادابي طلاب
2. زمينه‌سازي كافي براي رشد جامع و هماهنگ طلاب در ابعاد شناختي، مهارتي و نگرشي
3. حفظ و تقويت سنت‌هاي حسنه حوزه‌هاي علميه در تعليم و تربيت
4. اهتمام به ارتباط موثر طلاب با فضلا و بزرگان، و معرفي عالمان رباني به عنوان الگوهاي رفتاري در حيات علمي و معنوي
5. اهتمام بر آموزش پژوهش‌گرا
6. تأكيد بر شناسايي استعدادهاي گوناگون طلاب و هدايت آنان در مسير رشد و تحصيل
7. تأكيد بر آموزش كاربردي علوم مقدماتي
8. به روز كردن روش‌ها و ابزارهاي آموزش
9. تأكيد بر استفاده از شيوه‌هاي ارزش‌يابي تحصيلي پژوهش‌گرا
10. تأكيد بر استفاده از اساتيد، مديران و كادر اجرائي مهذب، با تجربه، منظم، خلاق و فعال.

ماده 5. نظام آموزشي سطح يك، نظام نيم‌سالي ـ واحدي است.

ماده 6. عناوين و مشخصات تفصيلي برنامه درسي سطح يك عبارت است از:

1. ادبيات عربي

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

صرف 1

آشنائي

32

2

 

شناخت

64

4

2

صرف 2 و 3

شناخت

128

8

3

نحو 1

آشنائي

48

3

به جهت يادآوري و تقويت مباحث نحو، 4 واحد
نحو در حد تسلط براي سطح دو در نظر گرفته مي‌شود.

4

نحو 2، 3 و 4

شناخت

288

18

5

نحو 5، 6 و 7

تسلط

288

18

 

6

بلاغت 1

آشنائي

32

2

 

7

بلاغت 2 و 3

شناخت

128

8

8

تجزيه و تركيب 1

شناخت

32

2

با تأكيد بر فهم آيات

9

تجزيه و تركيب 2

تسلط

64

4

10

لغت

آشنائي

32

2

 

جمع

1136

71

 


2. منطق

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

منطق 1

آشنائي

48

3

1. متن لازم براي مرحله شناخت تدوين شود.
2. منظور از منطق كاربردي، بكارگيري تمامي قواعد منطقي در موارد و مواقع تفكر است كه بايد متن مشخصي براي آن تدوين شود.
3. مرحله تسلط منطق، 6 واحد با عنوان منطق 5 و 6  براي سطح دو پيشنهاد مي‌شود.

2

منطق 2، 3

شناخت

192

12

3

منطق كاربردي

شناخت

48

3

جمع

288

18

 


3. اصول فقه

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

اصول فقـه 1

آشنائي

96

6

متن لازم با كارشناسي، تنظيم و تدوين شود.

اصول فقـه 2، 3 و 4

شناخت

288

18

جمع

384

24

 


4. فقـه

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

احكام 1 و 2

آشنائي

96

6

 

2

فقـه 1 و 2

آشنائي

96

6

3

فقـه 3 تا 10

شناخت

864

54

 

4

قواعد فقهيه

آشنائي

32

2

 

جمع

1088

68

 


5. معارف ، عقائد و كلام

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

معارف و عقائد 1 و 2

آشنائي

96

6

2 واحد از معارف و عقائد 5
به مبحث ولايت فقيه اختصاص دارد.

2

معارف و عقائد 3 (خداشناسي)

شناخت

64

4

3

معارف و عقائد 4 (نبوت)

شناخت

48

3

 

4

معارف و عقائد 5 (امامت و ولايت)

شناخت

96

6

 

5

معارف و عقائد 6 (معاد)

شناخت

64

4

 

6

معارف و عقائد 7 (انسان‌شناسي و جهان‌شناسي)

شناخت

48

3

 

7

معارف و عقائد 8 (مباحث اجتماعي دين)

شناخت

32

2

 

حكمت اسلامي

آشنائي

48

3

 

جمع

496

31

 


6. قرآن

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

علوم قرآن

آشنائي

32

2

در حد مقدمه براي آشنائي با تفسير

2

تجويد قرآن 1و2 (روان‌خواني و تجويد قرآن)

 

64

4

آشنائي محتواي با قرآن 1، 2، 3، 4، 5 و 6

آشنائي

288

18

شامل: خواندن كل قرآن، آشنائي با سوره‌ها، ارائه ترجمه، بيان مفردات و تفسير اجمالي

جمع

384

24

 


7. اخلاق اسلامي

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1  

اخلاق اسلامي 1 تا 12

شناخت

192

12

1. در طول دوره سطح يك، هر هفته يك ساعت درس اخلاق رسمي باشد.
2. براي هر نيم سال يك واحد در نظر گرفته شود.
3. متن كتاب اخلاق اسلامي ناظر به آسيب‌هاي اخلاقي طلاب، ـ كارشناسي شده توسط معاونت تهذيب ـ توسط مركز تدوين متون درسي تدوين شود.

جمع

192

12

 


8. تاريخ اسلام

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

تاريخ اسلام 1

شناخت

32

2

به صورت نيمه حضوري ارائه شود.

2

تاريخ اسلام 2

شناخت

64

4

3

تاريخ انقلاب اسلامي

شناخت

32

2

جمع

128

8

 


9. حديث

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

علوم حديث

آشنائي

32

2

 

2

كافي

آشنائي

32

2

معرفي محتواي كتاب كافي همراه با خواندن بخشهائي از اصول و روضه با رويكرد اخلاق و آداب

3

نهج البلاغه

آشنائي

32

2

معرفي محتواي نهج البلاغه همراه با خواندن بخشهائي از آن با رويكرد جامعيت موضوعات

4

ادعيه و زيارات

آشنائي

32

2

شامل آشنائي با ادعيه و زيارات بويژه بخشي از صحيفه سجاديه

جمع

128

8

 


10. زبان و ادبيات فارسي

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

زبان و ادبيات فارسي

شناخت

64

4

 

جمع

64

4

 


11. مهارت‌ها

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

مهارت‌هاي پژوهشي

آشنائي

32

2

آشنائي با مهارت‌هاي اساسي پژوهش، شامل: روش مطالعه، فيش‌برداري، مسأله‌شناسي، تبديل مشكل به مسأله و كليات فرآيند پژوهش

2

روش تبليغ و تدريس

آشنائي

32

2

آشنائي با مهارت‌هاي اساسي تبليغ و تدريس

جمع

64

4

 


12. تحقيق پاياني

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

تحقيق پاياني

آشنائي

32

2

 

جمع

32

2

 


13. دروس اقتضائي

رديف

عنوان

مرحله

ساعت

واحد

توضيحات

1

دروس اقتضائي 1، 2، 3 و 4

ـــ

128

8

 

جمع

128

8

 


پيوست برنامه آموزشي سطح يك (ويژه ورودي‌هاي سيكل)
مراحل آموزشي مذكور در برنامه آموزشي سطح يك (ويژه ورودي‌هاي سيكل) به شرح ذيل مي‌باشد:

مرحله اول : آشنايي
1. اهداف شناختي
    1.1. مفاهيم
     آشنايي با اصطلاحات و مفاهيم اساسي علم به صورت اجمالي
    2.1. گزاره‌ها
     آشنايي با مسائل و قواعد كلي علم
   3.1. ساختار
     آشنايي با ساختار كلان علم، بدون دانستن تحليل روابط
2. اهداف مهارتي
   1.2. توانايي بازگويي
     توانايي بازگويي عين مباحث ارائه شده (يادگيري در حد حافظه)
   2.2. توانايي كاربرد
     توانايي تطبيق مفاهيم و قواعد مهم و اساسي بر مصاديق و موارد

مرحله دوم : شناخت
1. اهداف شناختي
   1.1. مفاهيم
     فهم اصطلاحات و مفاهيم اساسي علم با تكيه بر مبادي تصوريه
     آشنايي با مفاهيم فرعي و جزئي علم
   2.1. گزاره‌ها
     فهم مسائل و قواعد اساسي علم با استناد به مبادي تصديقيه
     فهم مسائل و قواعد فرعي و پركاربرد علم
   3.1. ساختار
     فهم ساختار خرد و تفصيلي علم در قالب كتاب
     فهم تحليل روابط (علت ترتب مباحث بر يكديگر)
2. اهداف مهارتي
   1.2. توانايي بازگويي
     1.توانايي بيان مطالب متن به زبان خود
     2.توانايي تلخيص از طريق تشخيص عناصر اصلي از فرعي، و توانايي توضيح ازطريق ارائه نمونه‌ها و شواهد
     3.توانايي بازگويي مسئله‌اي كه با عبارات فني يا انتزاعي داده شده است به عبارات محسوس يا كمتر انتزاعي
     4.توانايي بازگويي بخشي طولاني از يك مطلب به اصطلاحاتي خلاصه‌تر يا انتزاعي‌تر
     5.توانايي بازگويي رابطه موجود بين عناصر يك متن (مانند ايجاد نمادها، جدول‌ها و نمودار‌ها)
     6.توانايي ترجمه از زبان عربي به زبان فارسي در حد جملات
   2.2. توانايي كاربرد
     1.توانايي تطبيق قواعد جزئي بر موارد
     2.توانايي قرائت متن با اعراب صحيح
     3.توانايي فهم متون متوسط عربي
     4.توانايي تشخيص انواع تعاريف مطرح شده در متون
     5.توانايي تطبيق انواع استدلال‌ها

مرحله سوم : تسلط
1. اهداف شناختي
   1.1. مفاهيم
     1.فهم تعاريف مختلف مفاهيم اساسي علم
     2.نقد تعاريف با هدف دستيابي به تعريف مختار
     3.فهم كامل مفاهيم جزئي
   2.1. گزاره‌ها
     1.فهم اقوال مختلف در مورد مسايل اساسي
     2.آشنايي با مباني اقوال مختلف
     3.فهم كامل قواعد فرعي و جزئي (باقي‌مانده از مرحله دوم)
     4.فهم موارد استثنا
   3.1. ساختار
     1.فهم ديگر ساختارهاي علم
     2.فهم نقد ساختارهاي علم
     3.فهم ساختار بهتر همراه با دليل آن
2. اهداف مهارتي
   1.2. توانايي بازگويي
     1.ترجمه متون علمي همتراز كتاب آموزشي
     2.توانايي تبيين ديدگاه‌هاي مختلف به صورت نقل قول غير مستقيم
     3.توانايي نوشتن مقاله ترويجي
   2.2. توانايي كاربرد
     1.توانايي تشخيص وجوه و اقوال مختلف
     2.توانايي فهم متون پيچيده
     3.توانايي قرائت متن همراه با رعايت اعراب و لحن كلام
     4.توانايي تحليل منطقي متون علمي
     5.توانايي تشخيص مغالطات و جدل از برهان

 دبير شوراي عالي حوزه‌هاي علميه
محمد يزدي