يکشنبه، 2 مهر 1396 | 3 محرم 1439
فهرست
Skip Navigation Links
جست‌وجوی سریع

آخرين مصوبات شوراي عالي حوزه‌هاي علميه - مصوبات از ابتداي سال 1391 شمسي


مصوبه 832 - كليات و برنامه سطح سه رشته کلام با گرایش مذاهب اسلامي(خواهران)


شماره مصوبه:832 ، تاریخ مصوبه:1390/12/7 ، تاریخ ثبت:1391/1/28 ، شماره جلسه:30 (کمیته رشته ها)

 

متن مصوبه:


ماده 1. عنوان

عنوان رشته، سطح سه كلام با گرايش مذاهب اسلامي است.

ماده 2. تعريف

سطح سه كلام با گرايش مذاهب اسلامي، اولّين مقطع از اين رشته است، كه طلّاب ضمن شناخت تاريخ، انديشه و عقائد فرق و مذاهب اسلامي و ‌آموزش مباني اعتقادی تشيّع، مهارت‌هاي لازم جهت تبليغ، دفاع از كيان تشيّع، ارتباط با انديشمندان و پيروان ساير مذاهب اسلامي، پاسخ‌گويي به نيازهاي مربوط، تدريس و تحقيق در حد تحليل و بررسي تطبيقي مسائل مربوط به مذاهب اسلامي را به دست آورده و در پايان موفق به دريافت دانشنامة اين رشته مي‌شوند.

ماده 3. اهداف

1.       شناخت استدلالي عقائد شيعه و دفاع از آن و پاسخ‌گويي به پرسش‌ها و شبهات

2.        توسعه و تعميق شناخت نسبت به مسائل ولايت و امامت، بر مبناي ادلة عقلي و نقلي

3.       تبليغ و ترويج معارف و فرهنگ اهل بيت(ع) با توجه به زمينه‌هاي فكري ساير مذاهب

4.       پرورش نيروهاي توانمند جهت تصدّي مديريت‌هاي فرهنگي و ديني مناطق چندمذهبي

5.       تقويت توان مناظره و ارتباط با علما و انديشمندان ساير مذاهب اسلامي

6.       افزايش توان تحقيق در حدّ تحليل و بررسي تطبيقي

7.        شناخت منابع كلامي، فقهي، حديثي، تفسيري و تاريخي مذاهب اسلامي و ايجاد توان فهم آنها

8.        ايجاد توان تدريس در سطوح پايين‌تر

9.        تربيت طلّاب مستعد جهت ورود به سطوح بالاتر

10.       شناخت استدلالي مسائل فقهي و اصولي

ماده 4. سياست­ها

1.       اهتمام به تعالي اخلاقي و معنوي طلّاب

2.       اهتمام به تقويت استقلال فكري و اعتماد به نفس در مسائل علمي

3.       اهتمام به تقويت تعبّد و تعهّد ديني و دفاع از عقائد شيعة اماميّه

4.       تأكيد بر آموزش پژوهش‌گرا

5.       تأكيد بر بهره‌گيري از ابزار و روش‌هاي كارآمد آموزشي با اهتمام به سنّت‌هاي حوزوي

6.       تأكيد بر پويايي برنامه‌هاي آموزشي، پژوهشي و مهارتي و توجّه به نيازهاي روز

7.       تأكيد بر شناسايي استعدادهاي برتر در زمينة تحقيق، تدريس، تبليغ و مديريّت فرهنگي در مناطق چندمذهبي

8.       تأكيد بر استفاده از متون آموزشي واجد استانداردهاي لازم

9.       اهتمام به تقويت نظام مقدّس اسلامي و ترويج ارزش‌هاي آن

10.    اهتمام به آموزش موضوعات اصلي رشته

11.    اهتمام به اجراي دقيق دروس فقه و اصول

  1. تنظيم و ارائة برنامه‌هاي آموزشي، پژوهشي و تربيتي، با توجّه به مشكلات بانوان و نقش محوري آنان در تحكيم خانواده

ماده 5. ضرورت

1.    نقش مؤثر و فوق‌العادة شناخت فرق و مذاهب اسلامي، در تبيين و ترويج مكتب اهل‌بيت(ع) و ايجاد و تقويت اخوّت و تعامل بين مسلمانان

2.       رسالت حوزة علميّه در تربيت مبلّغان روزآمد و توانمند جهت تبيين، ترويج و دفاع از عقائد شيعة اماميّه و ايجاد اخوّت اسلامي

3.    نياز نظام و اجتماع اسلامي به روحانيان توانمند، جهت تبيين و ترويج مكتب اهل‌بيت(ع) و ايجاد هم‌گرايي اسلامي در مقابله با تهاجمات فكري و فرهنگي استكبار جهاني و دشمنان مشترك

ماده 6. نظام آموزشي

نظام آموزشي اين رشته نيم‌سالي، واحدي و حضوري است. طول دوره بدون احتساب زمان پايان‌نامه، حداقل 7 نيم‌سال و حداكثر 10 نيم‌سال است.

ماده 7. شرايط پذيرش

1.       احراز صلاحيّت‌هاي اخلاقي و عمومي، بر اساس آيين‌نامه‌هاي مصوّب

2.       دارا بودن مدرك علمي سطح دو

  1. قبولي در آزمون ورودي و مصاحبة علمي(كتاب‌هاي بدايةالحكمه، منطق مظفر و مهم‌ترين كتاب كلامي كه در سطح 2 خوانده مي‌شود، از منابع آزمون ورودي است.)

توجّه: اين برنامه مختصّ خواهران است.

ماده 8. عناوين و مشخصات كلي دروس


عنوان درس

واحد

دروس عمومي

22

دروس تخصّصي

80

تعداد كل واحدها

102


ماده 9. عناوين و مشخصات تفصيلي دروس

1. دروس عمومي

رديف

عنوان درس

واحد

اهداف آموزشي

           1          

فقه عمومي 1 و 2 و 3 و 4

12

شناخت استدلالي مسائل مهم فقه و آشنايي با روش­هاي استدلال فقهي

           2          

اصول فقه 1 و 2 و 3 و 4

8

شناخت مباحث مهم اصولي متناسب با اهداف رشته

           3          

تجزيه و تركيب

2

تقويت توان به‌كارگيري قواعد صرف و نحو به منظور فهم متون عربي

جمع واحدها

42


 

2. دروس تخصصي

رديف

عنوان درس

واحد

اهداف آموزشي

            1          

فلسفه اسلامي

4

 شناخت استدلالي مباحث خداشناسي فلسفي(بخش الهيات بالمعني‌الاخص از كتاب نهاية الحكمه)

            2          

منطق (عملي و نظري)

2

تبيين روش استدلال برهاني، جدلي و شرايط آنها، همراه با شناخت مغالطه و انواع آن به صورت كاربردي

            3          

كليّات علم كلام

1

شناخت علم كلام(فرق آن با فلسفه و علوم ديگر) موضوع و غايت آن و تبيين حجيّت روش‌هاي عقلي و نقلي و شرايط آنها

            4          

تاريخ كلام اماميّه

2

آشنايي با سير تكوّن و تطوّر علم كلام، مشرب‌هاي كلامي، متكلّمين بزرگ و منابع و مآخذ كلام اماميّه

            5          

معارف قرآن 1 (خداشناسي)

4

آشنايي با معارف قرآن در بخش «خداشناسي» و كسب توان مراجعه به متون تفسيري و حديثي

            6          

معارف قرآن 2 (راه و راهنماشناسي)

2

آشنايي با معارف قرآن در بخش «راه و راهنماشناسي» و كسب توان مراجعه به متون تفسيري و حديثي

            7          

معارف قرآن 3 (معادشناسي)

2

آشنايي با معارف قرآن در بخش «معاد‌شناسي» و كسب توان مراجعه به متون تفسيري و حديثي

            8          

كلام مقارن 1 و 2 و 3

6

بررسي مسائل اختلافي اماميّه با ساير مذاهب اسلامي در باب توحيد، نبوّت، امامت و معاد

            9          

عقائد خاص شيعه 1 و 2

4

تبيين استدلالي مباحث امامت و ولايت و مباحثي مانند: فلسفة غيبت و انتظار، تقيّه، بداء، رجعت، توسّل و شفاعت

         10        

شبهات كلامي

2

بررسي و پاسخ به شبهات اعتقادي مهم، رايج و مورد ابتلا، به منظور تبيين و دفاع از عقائد شيعه

         11        

فرق اسلامي 1

2

شناخت و بررسي عقائد، آموزه‌ها، روش‌ها، تاريخ و كتب اصلي فرق تشيّع(اماميّه، اسماعيليّه، زيديّه و كيسانيّه)

         12        

فرق اسلامي 2

2

شناخت و بررسي عقائد، آموزه‌ها، روش‌ها، تاريخ و كتب اصلي فرق تسنّن(اصحاب حديث، معتزله، اشاعره، ماتريديّه و اباضيّه)

         13        

فرق انحرافي 1

2

شناخت تاريخ، جريانات، سازمان و تشكيلات وهابيّت و نقد آموزه‌ها و عقائد آنها

         14        

فرق انحرافي 2

2

شناخت، بررسي و نقد عقائد، آموزه­ها و تاريخ شيخيّه، بهائيّت، قاديانيّه و يزيديّه

         15        

فرق انحرافي 3

2

شناخت، بررسي و نقد عقائد، آموزه‌ها، سير تكوّن و تطوّر، جريان‌ها و سلسله‌هاي صوفيّه و عرفان‌هاي كاذب و نوظهور

         16        

مباني، قواعد و روش‌هاي تفسيري

2

بررسي تطبيقي مباني، قواعد، روش‌ها و گرايش‌هاي تفسيري فريقين

         17        

تفسير قرآن 1 و 2

4

آشنايي با تفسير آيات مورد نياز در مناطق اهل ‌سنّت، مانند: آيات ولايت و خلافت به ميزان شش جزء به صورت مطالعاتي

         18        

علم الحديث تطبيقي

2

بررسي مسائل اختلافي فريقين در باب جايگاه، حجيّت، مباني فهم، تاريخ و منابع حديث، مكاتب، اصطلاحات و سبك‌هاي حديثي، احاديث موضوعه، اسرائيليّات و مباني جرح و تعديل

         19        

رجال

2

 بررسي و نقد آراء اختصاصي اهل سنّت در علم رجال، از نظر مباني، روش‌ها و قواعد، همراه آشنايي با منابع رجالي آنها

         20        

تاريخ و سيرة معصومين(ع)

2

نقد و بررسي شبهات مخالفين و معاندين در مورد رفتار، گفتار، موضع‌گيري و سيرة معصومين(ع)

         21        

اصول فقه

2

بررسي و نقد مهمترين مسائل اختصاصي اهل سنّت در اصول فقه

         22        

مذاهب فقهي اهل سنّت

2

شناخت سير تطوّر مذاهب حنفي، شافعي، مالكي و حنبلي و آشنايي با آراء مهم، روش‌ها، منابع و كتب مهم فقهي آنان به صورت مطالعاتي

         23        

فقه مقارن 1 و 2 و 3

6

بررسي مهمترين مباحث اختلافي فريقين در عبادات، معاملات، احوال شخصيّه، قضا و ...

         24        

نظام روحانيّت در مذاهب اسلامي

1

آشنايي با چگونگي پيدايش، سير تطوّر، نظام و سلسله مراتب روحانيّت، در مذاهب اهل سنّت و آشنايي با نظام درسي آنان

         25        

جغرافياي جهان اسلام

2

شناخت جغرافياي انساني، فرهنگي، اقتصادي و طبيعي جهان تشيّع و تسنّن در عصر حاضر

         26        

نقد و مناظره

2

كسب مهارت‌هاي مناظره، نقد انديشه و پاسخ به شبهات با آموزش روش‌ها و قواعد نقد و مناظره

         27        

مديريّت فرهنگي

2

ايجاد توان مديريت فرهنگي با آموزش اصول و روش‌هاي برنامه‌ريزي و مديريّت فرهنگي و تبليغي

         28        

روش‌ها و مهارت‌هاي تبليغ

2

ايجاد توان تبليغ با آموزش فنون و روش‌هاي تبليغ و تأثيرگذاري بر مخاطبان و يادگيري كيفيت بهره‌گيري از ابزارهاي نوين

         29        

روش تحقيق پيشرفته

2

تقويت توان تحقيق و پژوهش در حوزة فرق و مذاهب اسلامي، با آموزش روش‌هاي تحقيق و كيفيت بهره‌برداري از ابزار و منابع

         30        

مكالمه عربي(عملي)

2

تقويت توان تكلّم به زبان عربي از طريق آموزش‌هاي كاربردي

         31        

عربي معاصر

2

تقويت توان بهره‌گيري از متون عربي جديد، در حوزة مذاهب و فرق اسلامي

         32        

پايان‌نامه

4

ارائة پژوهشي جامع، همراه با نقد و بررسي و تتبّع كافي در موضوعات مرتبط با مذاهب اسلامي

جمع واحدها

80