يکشنبه، 2 مهر 1396 | 3 محرم 1439
فهرست
Skip Navigation Links
جست‌وجوی سریع

آخرين مصوبات شوراي عالي حوزه‌هاي علميه - مصوبات از ابتداي سال 1391 شمسي


مصوبه 895 - كليّات و برنامه سطح سه رشته علوم حديث (برادران)


شماره مصوبه: 895، تاريخ مصوبه:91/11/29,15، تاريخ ثبت: 92/2/1، شماره جلسه: 6 و 7 (کمیته رشته‌ها)

 

 

 

 

 

مادّة 1. عنوان

 

 

 

عنوان رشته، سطح سة علوم حديث است.

 

 

 

مادّة 2. تعريف

 

 

 

سطح سة علوم حديث، دوّمين مقطع از اين رشته است كه در آن طلّاب، تاريخ، مباني و مسائل علوم حديث را مي‌آموزند و توانايي پاسخ‌گويي به نيازهاي مربوط و توان تدريس و تحقيق در حدّ تحليل و بررسي آن را پيدا مي‌كنند و در پايان، موفّق به دريافت دانش‌نامة اين رشته مي‌شوند.

 

 

 

مادّة 3. اهداف

 

 

 

1.       شناخت مباني و مسائل علوم حديث و ديدگاه‌هاي محدّثان در زمينة معارف روايي

 

 

 

2.       تربيت نيروهاي توانمند علمي، جهت پاسخ‌گويي به سؤالات در مورد احاديث شيعه

 

 

 

3.       آشنايي با مكاتب مهم حديثي

 

 

 

4.       افزايش توان تحقيق در حدّ تحليل و بررسي و زمينه‌سازي جهت گسترش پژوهش‌هاي حديثي

 

 

 

5.       شناخت منابع و مآخذ مرتبط با مباحث حديثي و ايجاد توان فهم آن

 

 

 

6.       زمينه‌سازي جهت تربيت استاد براي دروس مرتبط با علوم حديث در سطح 1 و 2

 

 

 

7.       تربيت طلّاب مستعد، جهت ورود به سطح بالاتر

 

 

 

8.       ايجاد توان تتبّع و تحقيق در زمينة فقه و اصول

 

 

 

9.       ايجاد توان استفاده از منابع فقهي و اصولي

 

 

 

مادّة 4. سياست‌ها

 

 

 

1.       اهتمام به تعالي اخلاقي و معنوي طلّاب

 

 

 

2.       اهتمام به تقويت استقلال فكري و اعتماد به نفس در مسائل علمي

 

 

 

3.       تأكيد بر بهره‌گيري از روش‌هاي كارآمد آموزشي

 

 

 

4.       اهتمام به سنّت‌هاي حسنة حوزوي

 

 

 

5.       تكيه بر آموزش موضوعات و مسائل اصلي رشته

 

 

 

6.       تأكيد بر روزآمدي و پويايي برنامه‌هاي آموزشي و پژوهشي

 

 

 

7.       تأكيد بر شناسايي استعدادهاي برتر در زمينة تحقيق و تدريس

 

 

 

8.       اهتمام به تقويت تعهّد ديني و دفاع از نظام مقدّس اسلامي

 

 

 

9.       تأكيد بر آموزش پژوهش‌محور

 

 

 

10.    تأكيد بر استفاده از متون آموزشي واجد شرايط لازم

 

 

 

11.    اهتمام به دروس فقه و اصول و نظارت بر اجراي آن

 

 

 

مادّة 5. ضرورت

 

 

 

1.       جايگاه برجستة حديث به عنوان مبيّن و مفسّر قرآن و يكى از اصلي‌ترين منابع معارف اسلامي و تأكيد فراوان بر آموزش معارف حديثي

 

 

 

2.       رسالت حوزه در تربيت نيروي انساني آشنا با علوم حديث و معارف حديثي و پاسخ به شبهات مرتبط

 

 

 

3.       نياز امّت اسلام و جامعة جهاني به تبيين و ترويج درست معارف حديثي

 

 

 

مادّة 6. نظام آموزشي

 

 

 

نظام آموزشي اين رشته، نيم‌سالي درسي (واحدي) و حضوري است. طول دوره بدون احتساب پايان‌نامه، حداقل شش نيم‌سال و حداكثر هشت نيم‌سال است.

 

 

 

مادّة 7. شرايط كلي پذيرش

 

 

 

1.       احراز صلاحيّت‌هاي عمومي و اخلاقي، بر اساس آيين‌نامه‌هاي مصوّب

 

 

 

2.       دارا بودن مدرك علمي سطح دو

 

 

 

3.       قبولي در آزمون ورودي[1] و مصاحبة علمي

 

 

 

توجّه: اين برنامه، مختصّ برادران است.

ماده 8. جدول دروس پيش‌نياز

 

رديف

عنــوان درس

واحـد

اهداف

1

تاريخ حديث

2

آشنايي با تاريخ حديث فريقين تا دورة معاصر

2

جوامع حديثي

2

آشنايي با مهم­ترين جوامع حديثي فريقين

3

كليات علم رجال

3

آشنايي با مباني دانش رجال و كوشش دانشمندان فريقين در معرّفي راويان

4

منطق فهم حديث

2

آشنايي با قواعد عمومي و مؤثّر در فهم حديث

5

تعادل و تراجيح

1

آشنايي با پديدة اختلاف در ميان احاديث، منشأ اختلاف و راه‌هاي رفع تعارض آنها

6

درايه

1

آشنايي با اصطلاحات حديثي و طرق تحمّل آن

جمع واحدها

11

 

تبصره: طلّابي كه دروس پيش‌نياز را در سطح دو گرايش علوم حديث و يا مراكز معتبر ديگر گذرانده باشند، در صورت مطابقت هشتاد درصدي سرفصل‌ها، از گذراندن اين دروس معاف هستند.

مادّة 9. عناوين و مشخصات كلي دروس

رديف

عنوان واحد

تعداد واحدها

1

دروس عمومي

36

2

دروس تخصّصي با احتساب پايان‌نامه

58

تعداد كل واحدها

94

 

مادّة 10. عناوين و مشخصات تفصيلي دروس

1. دروس عمومي

رديف

عنوان درس

واحد

اهداف

 
 

1

فقه

10

شناخت استدلالي مسائل مهم فقه، طبق برنامة مركز مديريّت در سطح سه (از القول في ماهية العيب تا آخر مكاسب)

 

2

اصول

20

شناخت استدلالي مباحث مهم اصولي، طبق برنامة مركز مديريّت در سطح سه (جلد اول كفاية الاصول از ابتداي المقصد الثاني في النواهي تا پايان جلد دوّم)

 

3

عربي معاصر

2

ايجاد توان بهره‌گيري از متون عربي جديد در حوزة علوم حديث

 

4

روش تحقيق پيشرفته

2

تقويت توان تحقيق و پژوهش در مسائل علوم حديث، با آموزش روش‌هاي تحقيق و كيفيت بهره­برداري از ابزار و منابع

 

5

روش تدريس

2

ايجاد توان مهارت تدريس با آموزش روش‌ها و فنون كلاس‌داري و ارزشيابي

 

جمع

36

 

 

 

 

2. دروس تخصّصي

 

رديف

عنوان درس

واحد

اهداف

      1     

مباني شناخت حديث

2

شناخت جايگاه و منزلت احاديث و شيوه‌هاي گوناگون رويارويي با آن، از ديدگاه فريقين

      2     

مصطلحات الحديث

1

شناخت مقايسه­اي اصطلاحات حديثي اماميّه و اهل سنّت

      3     

جوامع حديثي

2

شناخت مقايسه­اي جوامع حديثي فريقين و تبيين نقاط قوّت و ضعف آنها در عرصه‌هاي ساختار، سند و محتوا

      4     

حوزه‌ها و مكاتب حديثي

3

شناخت چگونگي شكل‌گيري حوزه‌ها و مكاتب حديثي فريقين و شاخصه‌هاي آنها

      5     

منطق فهم متن

2

شناخت و بررسي روش‌ها و رويكردها در فهم متن و ارائة منطق صحيح فهم آن

      6     

مباني و قواعد تفسير روايي

2

شناخت مباني، قواعد، روش‌ها و مراحل تفسير روايي، ادوار، مدارس و مكاتب آن

      7     

روايات تفسيري

2

شناخت ويژگي­هاي­ مشترك و اختصاصي روايات تفسيري فريقين، همراه با بررسي تطبيقي آيات منتخب

      8     

شناخت محتوايي نهج البلاغه

2

شناخت كلي و دسته‌بندي محتواي نهج­البلاغه و موضوعات مهم آن، همراه با بررسي برخي موضوعات منتخب

      9     

شناخت محتوايي صحيفة سجاديه

2

شناخت كلي و دسته‌بندي محتواي صحيفة سجاديه و موضوعات مهم آن، همراه با بررسي برخي موضوعات منتخب

     10    

نقد شبهات سندي و متني نهج البلاغه

1

شناخت شبهات مطرح دربارة اسناد و محتواي نهج‌البلاغه و پاسخ به آنها

     11    

سبك‌شناسي كتب حديثي

2

شناخت مقايسه­اي شيوه‌هاي كتب حديثي در حوزة حديث شيعه و اهل سنّت

     12    

مباني نقد حديث

1

شناخت مباني، ملاك‌ها و شيوه‌هاي نقد سندي و محتوايي روايات

     13    

ديدگاه‌هاي حديث‌پژوهي معاصر

2

شناخت رويكردها، ديدگاه‌ها و روش‌هاي جديد حديث‌پژوهي و نقد و بررسي آن

     14    

مستشرقان و حديث

1

شناخت ماهيت استشراق، جريانات و مكاتب آن و بررسي و نقد آراء مهم خاورشناسان پيرامون احاديث

     15    

شبهه‌شناسي و پاسخ به آن

2

بررسي برداشت‌هاي نادرست از احاديث، با تأكيد بر شبهات وهابيّت و نقد آن

     16    

احاديث مشكل

2

شناخت احاديث مشكل و داراي پيچيدگي در متن و بيان شيوه‌هاي تفسير و تبيين آن

     17    

اختلاف و تعارض حديث

2

شناخت اختلافات و تعارضات ناشي از مدلول ظاهري روايات، حال راويان، منابع و مدارس حديثي و راه‌هاي رفع اختلاف و تعارض آنها

     18    

مباني جرح و تعديل راويان

2

شناخت اصول كلي مورد نظر رجاليان در جرح و تعديل راويان و چگونگي حلّ تعارض

     19    

منابع رجالي

2

بررسي مقارنه‌اي ساختار و محتواي منابع رجالي فريقين و شناخت نقاط قوّت و ضعف آنها

     20    

راويان و اسناد پرتكرار

2

شناخت راويان پرحديث اسناد احاديث، با تكيه بر اسناد پرتكرار

     21    

فقه‌الحديث 1


2

شناخت محتواي روايات اعتقادي فريقين، همراه با خواندن متن احاديث منتخب و مقايسة آنها

     22    

فقه‌الحديث 2


2

شناخت محتواي روايات اخلاقي و تربيتي فريقين، همراه با خواندن متن احاديث منتخب و مقايسة آنها

     23    

فقه‌الحديث 3

2

شناخت محتواي روايات تاريخي فريقين، همراه با خواندن متن احاديث منتخب و مقايسة آنها

     24    

فقه‌الحديث 4

2

شناخت محتواي روايات فقهي فريقين، همراه با خواندن متن احاديث منتخب و مقايسة آنها

     25    

 منابع فقه الحديث

2

شناخت منابع مهم فقه‌الحديثي به صورت تاريخي، همراه با تبيين مباني و روش‌هاي مورد استفادة آنها

     26    

روش تصحيح متن حديث

1

عملي

كسب مهارت تصحيح و احياي تراث حديثي شيعه

     27    

متون تخصّصي

2

ايجاد توان فهم متون عربي معاصر در حوزة علوم حديث

     28    

سمينار 1 و 2

2

عملي

تحقيق و تتبّع دربارة موضوعات جديد مربوط به گرايش علوم حديث، و ارائة آن در جلسه حضوري به صورت مقالة علمي

     29    

پايان نامه

6

ارائة يك پژوهش جامع، همراه با نقد و بررسي و تتبّع كافي در حوزة علوم حديث

جمع

58

 



[1]. برخی از كتاب­های مهم حدیثی كه در سطح 2 خوانده مي‌شود، از منابع آزمون ورودي است.